АКШ президенти Дональд Трамптын администрациясы Кубадагы саясий түзүлүштү өзгөртүүгө багытталган аракеттерин күчөттү. Алар 2026-жылдын аягына чейин Гаванадагы учурдагы бийликти кызматтан кетирүүгө жетишүүнү көздөшүүдө. Бул тууралуу Вашингтондогу ички талкуулардан кабары бар булактарга таянып, The Wall Street Journal басылмасы жазды.
Басылманын маалыматына караганда, Ак үй Кубанын саясий элитасынын жана бийликке жакын чөйрөлөрдүн ичинен азыркы башкаруу тутумун туруксуздаштырууда жана режимди алмаштырууда роль ойной ала турган байланыштарды издеп жатат.
Булактар билдиргендей, бул аракеттер негизинен Трамп администрациясынын Латын Америкасында мурда колдонулган катуу күч колдонуу жана саясий-экономикалык басым сценарийлеринин натыйжалуулугуна болгон ишениминен улам пайда болгон.
Куба нефть жеткирүү боюнча Венесуэлага көз каранды, ал эми АКШ «Эркиндик аралына» венесуэлалык нефть жеткирүүнү токтотуу аркылуу басымды күчөтүүнү пландап жатат.
Венесуэла прецеденти — басым көрсөтүүнүн модели катары
Басылманын маалыматына ылайык, Ак үй Кубадагы кырдаалды Венесуэлада АКШнын акыркы аракеттеринин контекстинде карап жатат. Ал жакта Вашингтон бийликти күч менен алмаштыруу сценарийин ачык колдоп, өлкөнүн учурдагы жетекчилигин обочолонтуу боюнча чараларды көргөн.
Дал ушул тажрыйба, булактардын айтымында, Трамп администрациясын Гаванага карата ушуга окшош стратегияны кайталоого шыктандырган.
Макалада Куба Батыш жарым шарындагы солчул жана антиамерикалык режимдерди алсыратууга багытталган аймактык трансформациялар чынжырынын кийинки негизги элементи катары каралып жатканы белгиленет.
Трамп администрациясы быйылкы жылдын аягына чейин өлкөдөгү коммунисттик башкарууну токтотууга үмүттөнүүдө.
«Батыш жарым шары — АКШнын кызыкчылык аймагы»
Кошумча белги катары январь айынын башында АКШнын Мамлекеттик департаменти Батыш жарым шарын Вашингтондун артыкчылыктуу кызыкчылыктар аймагы катары расмий түрдө белгилеген билдирүүсү айтылды.
Бул тезис Трамптын өзүнүн риторикасы менен түздөн-түз үндөшөт. Ал бир нече жолу Монро доктринасына кайтууга чакырып, Америка континентин тышкы державалардын таасирине жабык мейкиндик катары кароону сунуш кылган.
Мындай ыкма АКШнын катуу геосаясий позициясын жана аймактагы мамлекеттердин иштерине — саясий, экономикалык жана зарыл болгон учурда күч колдонуу жолу менен — активдүү кийлигишүүгө даяр экенин билдирет.
Энергетикалык басым жана Кубанын обочолонуу коркунучу
АКШнын Венесуэладагы аскердик аракеттеринен кийин Дональд Трамп Гавананын дарегине түз эскертүүлөрдү жасаган.
Айрыкча, ал Куба коопсуздук, чалгындоо жана аскердик кеңеш берүү кызматтарынын ордуна алып келген венесуэлалык нефть жеткирүүлөрүнөн ажырашы мүмкүн экенин айткан.
Куба экономикасы үчүн мындай сценарий олуттуу сокку болмок: Венесуэладан келген энергетикалык камсыздоого көз карандылык өлкөнүн туруктуулугунун негизги фактору бойдон калууда.
Бул каналдардын чектелиши америкалык санкциялар менен айкалышканда, Куба мамлекетинин экономикалык негизин олуттуу алсыратышы жана ички социалдык чыңалууну күчөтүшү мүмкүн.
Эксперттер Кубада бийликти күч менен алмаштырууга аракет кылуу аймактык туруктуулук үчүн олуттуу коркунучтарды жаратарын белгилешет.
Куба Республикасы Россия, Кытай жана башка бир катар мамлекеттер менен тыгыз байланыштарды сактап келет, ал эми кырдаалдын кескин курчушу геосаясий каршылыктын жаңы айлампасына алып келиши мүмкүн.
Ошондой эле мындай пландар АКШнын союздаштарынын арасында да ар түрдүү пикирлерди жаратууда, анткени режимдерди алмаштырууга түздөн-түз басым жасоо барган сайын узак мөөнөттүү турукташтыруунун куралы эмес, тескерисинче, туруксуздаштыруучу фактор катары кабыл алынууда.