Рия

Рия

 Көңүл ооруларынын, б.а., жаман мүнөздөрдүн маанилүүлөрүнүн алтымыш экенин билдирген элек. Алардын тогузунчусу – рия болуп саналат. Рия – бир нерсени болушунан тескерисин көрсөтүү. Көз бойоо, өзүн көрсөтүү, мактануу дегендик. Акыреттик амалдарды жасап, акыреттин жолунда экенин көрсөтүү аркылуу дүнүйөлүк максаттарга кол жеткизүү дегендик. Кыскасы, дүнүйөлүк пайда табуу үчүн динди колдонуу. Ибадаттарын көрсөтүп, адамдарга жакшы көрүнүү. (Сөздөрү же ибадаттары рия (Аллах үчүн эмес, адамдар үчүн болгон) максатында болгон адамдын диний сабаты болсо ал “мунафык” деп аталат. Диний сабаты жок…

Прочитайте больше

Аял, эркек жана акыл

Аял, эркек жана акыл

Суроо: Аялдын эркекке караганда акылдуураак экенин, ошондуктан, аялга көбүрөөк укуктарды берүү керектигин айтып жүргөндөр бар. Ар аял бардык эркектен акылдуубу? Жооп: Алгач акылдын эмне экенин билүү керек. Аллаху таала акылды туураны жаңылыштан, жакшыны жамандан, пайдалууну зыяндуудан айырмалоо үчүн жараткан. Кайсы нерсенин туура, кайсы нерсенин жаңылыш, кайсы нерсенин жакшы, кайсы нерсенин жаман экенин жалгыз бүткүл макулуктарды жоктон бар кылган Аллаху тааланын билдирүүсү менен гана түшүнүлөт. Адамдардын жакшы же жаман деп айтуусу менен бир нерсе жакшы же жаман болуп…

Прочитайте больше

Күнөө кылгандын орозосу

Күнөө кылгандын орозосу

Суроо: Кээ бир адамдар: “Намаз окубаган, ичкилик ичкен, ачык кийинип жүргөн же башка күнөө кылгандар бекер эле орозо кармашпасын”, – деп айтышат. Бул сөз туурабы? ЖООП Жок, динге каршы келген сөз. Бир канча күнөө кылган адамдын сөзсүз эле калган күнөөлөрдү да кылуусу керек эмес. Орозо кармап, ошол эле убакта күнөө кылган адам орозо кармоо менен пайда болчу чоң соопко ээ боло албайт, бирок, акыретте “эмне үчүн орозо кармабадың” делип эсепке тартылбайт. Орозо карызын өтөгөн болот, жада…

Прочитайте больше

Пайгамбарыбыз алейхиссаламдын шапааты

Пайгамбарыбыз алейхиссаламдын шапааты

Ыйманын сактап өлгөн ар бир адам шапаатка жетишет. Зухаа сүрөсүнүн: “Албетте: Раббиң сага [шапаат кылуу мүмкүнчүлүгү жана абдан көп нимат] берет, сен да ыраазы болосуң” деген маанидеги бешинчи аят-и кариманын тафсиринде Расулуллах алейхиссалам: “Үммөтүмөн бир киши Тозокто калса ыраазы болбойм”, – деп айтты. Шапаатка ээ боло алуу үчүн ыйман менен өлүү шарт. Ыймандуу өлгөндөр да түбөлүк кутулууга жетишти деген маанини билдирет. Хадиси шарифтерде айтылды: “Кыяматта шапаат кыламын. “Эй, Рабби, жүрөгүндө кымындай болсо да ыйманы барларды Бейишке киргиз”, – деп айтамын. Алар Бейишке киришет….

Прочитайте больше

Динибизде аялдын орду

Динибизде аялдын орду

Суроо: Азыркы тапта “Жашоо – баарына бирдей, эркек да, аял да тең” деген сыяктуу сөздөр айтылып, аялдарга зулумдук кылынууда. Эң оор, эң төмөн жумуштарда деле аялдар иштеп жүрөт. Ислам дининде аял киши үйдүн ичинде жана сыртында жумуш жасап, акча табууга мажбурбу? Динибиздеги аялдардын укуктары кандай, ушул тууралуу маалымат бересизби? Жооп: Исламга чейин аялдардын эч кандай кадыр-баркы жок болчу. Араптар кыз перзенттерин тирүү бойдон көмүшчү. Каабанын айланасында да аялдар жылаңач жүрө беришчү. Ислам дини келгенден баштап бул жаман…

Прочитайте больше

Расулуллахтын Хазрети Алиге насааты

Расулуллахтын Хазрети Алиге насааты

Момундун 3 белгиси болот: Намаз окуу, орозо кармоо жана садага берүү. Риякордун (бир нерсени эл көрсүн үчүн кылган кишинин) 3 белгиси бар: Адамдардын жанында намазынын руку жана саждаларын толук орундайт, эч ким көрбөгөн жерде эч бир рукуну толук орундабайт. Мактаган кезде берилип ибадат кылат. Адамдардын арасында Аллаху тааланы көп зикир кылат. Заалымдын 3 белгиси бар: Өзүнөн төмөн тургандарга кысым көрсөтөт. Күчү жеткенче элдин мал-мүлкүн кыйнап тартып алат. Жеп-ичүүдөн жана кийинүүдөн эч нерсени аябайт. Сараңдардын 3 белгиси болот: Жанында болгон адамдын бетине…

Прочитайте больше

Эне акысы

Эне акысы

Күндөрдүн биринде Пайзамбарыбыз алейхиссалам сахабалары менен бирге сүйлөшүп отурган эле. Ошол кезде бир аял сахаба шашып кирип келет: “Йа, Расулаллах! Күйөөм өлүм төшөгүндө жатат, балким убагы аз калган чыгар. Калима-и шахадатты айта албай жатат. Күйөөмдүн ыймансыз кетип калуусунан коркуп жатамын. Ошондуктан, сизден жардам сурап келдим”, – дейт. Пайгамбарыбыз: “Күйөөңдүн дени сак кезинде кандай жаман иштери бар эле?” – деп сурайт. Аялы анын эч кандай жаман амалы жок экенин, намазын окуп, ибадаттарды кемчиликсиз орундаганын айтат. Ошондо…

Прочитайте больше

Имам Хомейнинин өмүр баяны

Имам Хомейнинин өмүр баяны

Рухолла аль-Мусави аль-Хомейни 1902-жылы 24-сентябрда Хомейн деген шаарда ислам динин бекем туткан дин кызматкеринин үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Жаш кезинде  атасынан жана 15 жашка чыкканда энесинен айрылат. Ал жетимдиктин өтө катаал сыноосуна туруштук берет. Бирок, 15 жашка чейин ал ата менен эненин тарбиясын алууга жетишкен. Хомейнинин ыймандуу адам болуп калыптанышына атасы Сейит Мустафа Мусави, энеси Хажардын мээримдүү жана жоопкерчиликтүү тарбиясы таасир берген. Анын ата-энеси өз жашоолорунда ислам дининин эрежелерин бекем сактап, Кудурети күчтүү Кудайдын адамзатка койгон буйруктарын…

Прочитайте больше

Ажылыктын маанилүүлүгү

Ажылыктын маанилүүлүгү

Күчү жеткен, чамасы бар адамдын өмүрүндө бир жолу ыйык Каабага барып ажылыкка тийиштүү болгон ибадаттарды аткаруусу фарз болуп эсептелет. Андан кийинки орундала турчу ажылыктар нафил болот. Фарз болгон ажылыкка барууга аракет кылуу керек. Бир жолу фарз болгон ажылыкты орундоо жыйырма жолу Аллах жолунда жихад кылуудан да сооптуу болуп саналат. Хадиси шарифте мындай деп буюрулган: “Ажылык – суунун кирди тазалаганындай күнөөлөрдү тазалайт.” (Таберани) Кабыл болгон ажылык намаз, орозо жана зекет фарздарынын кечирилүүсүнө себеп болбойт. Буларды кечиктиргендиктин күнөөсүнүн…

Прочитайте больше

Никеге чейинки мамиле

Никеге чейинки мамиле

Никеге чейин үйлөнө турган эки тарап бири-бирин көрүшү керек. Адам жок жерде болбоо шарты менен баарлашып, сүйлөшсө болот. Бул учурда али нике болбогондуктан бири-биринин аврат эсептелген жерлерин көрүүгө шариятта уруксат берилбейт. Маселен, жолугуу учурунда кыздын жоолуксуз болушу, бала тизесинен өйдө кыска шым (шорта) кийип алышы сыяктуу. Никеге чейин жыныстык катнашка жол ача турган кадамдын баары арам болуп саналат. Мусулман адам үчүн кандай шарттарда болбосун, үйлөнгөнгө чейин жыныстык катнашка баруу – зина (чоң күнөө). Үйлөнгөнгө чейин…

Прочитайте больше

ЖЫНЫСТЫК КАТНАШ

ЖЫНЫСТЫК КАТНАШ

Ислам дини адамдын маанилүү табигый муктаждыгы деп билген жыныстык катнаш маселесинде да «адал-арам» деген чен-өлчөмүн койгон. Ислам жыныстык катнаш маселесинде да тең салмактуулукту талаптайт. Ал коомго пайдалуу, элдин керегине жараган адам өстүрүү үчүн, бейпил коом үчүн белгилүү өкүмдөрүн алып келген. Ал жыныстык катнашсыз жашоодон такыр оолак болууга тыюу салат. Үйлөнүүгө үндөйт. Ошону менен бирге жыныстык катнашка никесиз кирүүгө да кескин бөгөт койот. Себеби жыныстык катнаш маселесиндеги тең салмаксыздык, аша чабуучулук адамдын адамдык сапатына доо кетирип,…

Прочитайте больше

Исламда ажырашуу өкүмдөрү

Исламда ажырашуу өкүмдөрү

Пайгамбарыбыз Азирети Мухаммад (с.а.в) өзүнүн куттуу бир хадисинде мындай деп буйруган: “Аялыңарды Алланын атына кепилдик берип (жубайлыкка) алдыңар (демек) алардын укуктарын тебелеп- тепсебегиле.” Жубайлардын баш кошуусу Алланын аты менен болгондуктан үй- бүлө кадыресе көрүнүш катары каралбастан, ыйык жана куттуу бир коломто катары каралган. Ырас, ажырашуу бул жакшы иш эмес. Бирок, үй- бүлөлүк турмуштан күткөн бактылуулук менен бейпилдик орундалбай калып, бири бири менен бирге жашоодон жубайлардын бирөөсү жабырланып, зулумдукка жол ачыла турган болсо, анда ал жубайлардын…

Прочитайте больше