Ибн Баттута: Эң белгилүү мусулман саякатчынын жашоосу

Ибн Баттута: Эң белгилүү мусулман саякатчынын жашоосу

Ибн Баттута Абу Абдуллах Мухаммад  1304-1377-жылдары жашап, алгачкы Хаж сапарынан 24 жыл өткөн соң өлкөсүнө кайтып келген.  Ибн Баттута үчүн бул узак сапар болгон. Ал 21 жашында өзүнүн туулуп өскөн Танжерия (Марокко) шаарын таштап кетээрде, кийин өзүнүн тагдыры кандайча өзгөрөөрүн элестете алган эмес. Узак сапардан кайтып келе жатып Ибн Баттута Атлантика океанынын жээгиндеги жарым айга окшогон  шаарын мындан 24 жыл мурда кандай абалда болгонун элестетүүгө аракет кылып карап жатты.   Ибн Баттута 1325-жылы 21 жашында…

Прочитайте больше

Хадис

Хадис

Имам Казем (а.с.) жашоону пландаштыруунун ар тараптуу жана практикалык тартиби жөнүндө: Жашоодо убактыңызды төрт бөлүккө бөлүүгө аракет кылыңыз: 1. Бир бөлүгүн Кудурети Күчтүү Кудайга ибадат кылууга бөлүңүз. 2. Экинчи бөлүктө адал оокат табуунун артында болуңуз. 3. Ошондой эле бир туугандарыңыз жана сиз ишенген адамдар менен баарлашыңыз, алар сиздин каталарыңыз жөнүндө чын жүрөктөн бетиңизге айтсын. 4. Жашооңуздун өзүнчө бөлүгүн шарият тарабынан тыюу салынбаган ырахат жана көңүл ачууга арнаңыз, анын жардамы менен сиз башка үч бөлүктү аткара…

Прочитайте больше

Аял менен эркектин изилденген жаңы психологиялык айрымачылыктары

Аял менен эркектин изилденген жаңы психологиялык айрымачылыктары

Окумуштуулар аял менен эркектин анатомиялык айрымачылыктарынан тышкары психологиялык жаңы айрымачылыктарын табышууда. Аял менен эркектин топурагы бир болгону менен экөө бири-биринен айрымаланып тураары белгилүү. Бул айрымачылыктар дене түзүлүшү жана психологиялык айрымачылыктарга бөлүнөт жана күндөн-күнгө илимдин өнүгүүсү менен алар көбүрөөк байкалууда. Аял менен эркектин табияты дене түзүлүшү жана психологиялары менен өзгөчөлөнөт. Дене түзүлүшүнүн айрымачылыктары Изилдөөчүлөрдүн бири аял менен эркектин дене түзүлүштөрүнүн айрымачылыктары тууралуу мындай дейт: “Эркек аялга караганда узун бойлуу, көлөмдүү жана үнү да жоонураак келет. Эркектин…

Прочитайте больше

Аййуб Пайгамбардын сабыры

Аййуб Пайгамбардын сабыры

Аллаху таала Аййуб алейхиссаламдын сабырын сыноодон өткөрүүнү каалайт. Аййуб алейхиссалам өтө бай кезинде койлорун сел алып, эгинин шамал учуруп, бүткүл мал-мүлкү түрдүү себептер менен жок болот. Мындан кийин Аллаху таала Аййуб алейхиссаламдын денесине бир оору берди. Туугандары, жолдоштору аны жалгыз таштап кетип, жардам берер эч кимиси болбоду. Жалгыз гана адал, мээримдүү өмүрлүк жары Рахима ханым аны таштабады. Аййуб пайгамбар аялы жасаган кепеде 7 жыл бою көргөн кыйынчылыктары менен азап ичиндеги абалына бир да жолу нааразылык…

Прочитайте больше

Курман Айт майрамы

Курман Айт майрамы

Айт күндөрүнүн пазилети өтө чоң. Курман айттын 1, 2, 3 күндөрүнөн кийинки түндөр Курман майрамынын түндөрү деп аталат. Хадиси шарифтерде айтылган: “Рамазан жана Курман майрамынын түндөрүндө ибадат кылган адамдын көңүлү көңүлдөр өлгөн күндө өлбөйт.” [Ибни Маже, Таберани] “Ырайым эшиктери төрт түнү ачылат. Ал түндөрдө кылынган дуба, тообо кайтарылбайт. Рамазан майрамынын жана Курман майрамынын биринчи түндөрү, Берат түнү жана Арафа түнү.” [Исфахани] “Мына бул беш түндө кылынган дуба артка кайтарылбайт. Регаиб түнү, Берат түнү, Жума түнү, Рамазан жана…

Прочитайте больше

Курмандык чалуунун пазилети

Курмандык чалуунун пазилети

Суроо: Курмандык чалуунун маанилүүлүгү эмне? Жооп: Курмандык нисабына (96 гр алтын) ээ болгон мусулмандын курмандык чалуусу важип болот. Эч бир себепсиз курмандык чалбоо күнөө болот. Курмандык чалуу важип болуп туруп курмандык чалбаган адамдын үйү ээлерине кыңкыстап, баддуба (каргыш) кылат, “курмандык чалбаганың сыяктуу Аллаху таала сага да жакшылык кылууну насип кылбасын!” дейт. Ал үй ошол жылы балээ-кырсыктарга дуушар болот. Ал эми, курмандык чалган адамдардын үйү ыраазы болот, үй ээлерине кайырлуу (жакшы) дуба кылат. Ошондуктан да, курмандык чалууну бир немат деп…

Прочитайте больше

Муса алейхиссалам

Муса алейхиссалам

Исраил уулдарына жиберилген пайгамбарлардан. Пайгамбарлар арасында үстөмдүктөрү болгон жана «улу’л-азм» деп аталган алты пайгамбардын үчүнчүсү. Аллаху таала менен сүйлөшкөндүгү үчүн «Калимуллах» делген. Бани Исраилге келген. Якуб алейхиссаламдын урпагынан чыккан. Харун алейхиссаламдын бир тууганы. Атасынын аты Имран. Энесинин аты Нужайб же Нажия же Юхабил. Хазрети Юсуфтан кийин Мысырда Исраил уулдары абдан көбөйүштү. Булар Хазрети Якуб жана Хазрети Юсуф билдирген динге ишенишип, буйруктарын орундап жашашчу эле. Мысырдын жергиликтүү эли Кыбти коому болсо жылдыздарга, буттарга сыйынышчу жана Исраил…

Прочитайте больше

Ажылыктын маанилүүлүгү

Ажылыктын маанилүүлүгү

Күчү жеткен, чамасы бар адамдын өмүрүндө бир жолу ыйык Каабага барып ажылыкка тийиштүү болгон ибадаттарды аткаруусу фарз болуп эсептелет. Андан кийинки орундала турчу ажылыктар нафил болот. Фарз болгон ажылыкка барууга аракет кылуу керек. Бир жолу фарз болгон ажылыкты орундоо жыйырма жолу Аллах жолунда жихад кылуудан да сооптуу болуп саналат. Хадиси шарифте мындай деп буюрулган: “Ажылык – суунун кирди тазалаганындай күнөөлөрдү тазалайт.” (Таберани) Кабыл болгон ажылык намаз, орозо жана зекет фарздарынын кечирилүүсүнө себеп болбойт. Буларды кечиктиргендиктин күнөөсүнүн…

Прочитайте больше

Кыяматтын чоң белгилери

Кыяматтын чоң белгилери

Суроо: Кыяматтын чоң белгилери кандай? ЖООП Муслим, Ибни Маже, Абу Давуд, Насаи, Тирмизи, И. Ахмед, Таберани, Ибнт Жарир жана Ибн Хиббанда өткөн хадиси шарифтерде он белгилери чыга тургандыгы кабар берилген. 1- Хазрети Махди келет. Хадиси шарифте мындай деп айтылган: “Кыямат-кайым болуудан мурда Аллаху таала менин балдарыман ысымы менин ысымым, атасынын ысымы менин атамдын ысымындай боло турган бир кулун жаратат. Андан мурда дүнүйөнү зулумдук каптап, анын заманында дүнүйө адилетке толот.”  (Тирмизи) «Махдинин төбөсүндө ар дайым бир булуп калкып жүрөт. Булуттан…

Прочитайте больше

Ысырап

Ысырап

Суроо: Ысырап деген эмне? ЖООП: Ысырап (исраф) мал-мүлктү дин жагынан жана мурувват (адамгерчилик) жагынан туура болбогон жерлерге жумшоо деген сөз. Мурувват пайдалуу болуу, жакшылык кылуу дегенди түшүндүрөт. Динге ылайык болбогон ысырап харам болуп саналат. Мурувватка ылайык болбогон ысырап танзихан макрух. Ысырап – мал-мүлктү жок кылуу, зыян келтирүү, пайдасыз абалга түшүрүү, пайдалуу болбой тургандай сарптоо. Хадиси шарифте мындай делген: «Үнөмдөгөн адам байыйт, ысырап кылган адам кедейлешет.» (Беззар) Ысырап менен сараңдыктын ортосу үнөмдүүлүк же жоомарттык деп аталат. Хадиси шарифте мындай…

Прочитайте больше

Бисмиллахтын пазилети

Бисмиллахтын пазилети

Суроо: Аузу жана Бисмиллахтын (Аузубиллахиминашшайтанирражим Бисмиллахиррахманиррахим) мааниси кандай? Жооп Аузубиллахиминашшайтанирражим – “Аллахтын ырайымынан узак болгон жана каар-азабына учурап, дүнүйөдө жана акыретте хэлак болгон (куруган) шайтандан Аллаху таалага сыйынамын, коргономун, жардам күтөмүн. Ага жалбарып кайрыламын” деген маанини билдирет. Бисмиллахиррахманиррахим – “Бар болгон бардык нерсеге аны жаратуу менен жана жашоодо кармап туруу менен, жок болуудан коргоо менен жакшылык кылган Аллаху тааланын жардамы менен бул ишимди кыла алуудамын” деген маанини билдирет. Бисмиллахтын пазилеттери Суроо: Бисмиллахтын пазилеттери кандай? Жооп Алгач жазылган бул –…

Прочитайте больше

Арак, динибиз жана ден-соолук

Арак, динибиз жана ден-соолук

Суроо: Арактын, спирт ичимдиктеринин ден соолукка пайдалуу экендиги, ченеми менен ичүүнүн күнөө болбой тургандыгы айтылып жүрөт. Арактын динибиздеги орду кандай? ЖООП Курани каримде, хадиси шарифтерде хамр деген сөз кезигет. “Хамр” алкоголдуу ичимдик дегенди билдирет. Арактын түрдүү ооруларга жол ача тургандыгы, акылды азайта тургандыгы, боорду буза тургандыгы, ашказан жана нерв системасын буза тургандыгы илимий негизде канча жолу далилденген. Мусулман эмес адам дагы ден-соолукка зыяндуу болгондугу үчүн спирт ичимдиктеринен узак болушу керек!  Ал эми мусулмандар ден-соолукка өтө зыяны болбосо…

Прочитайте больше

Ибрахим алейхиссалам

Ибрахим алейхиссалам

Курани каримде ысымы билдирилген пайгамбарлардан, улулазм аты берилген алты пайгамбардан бири болуп, Калдани коомуна жиберилген. Пайгамбарыбыз Мухаммед алейхиссаламдан кийин пайгамбарлардын жана адамдардын эң үстөмү. Аллаху таала аны Халилим (досум) дегендиги үчүн Халилуллах же Халилуррахман болуп таанылат. Атасы момун болгон Тарух, энеси Амила. Ибрахим алейхиссалам Пайгамбарыбыздын аталарынан болуп саналат. Себеби, биринчи уулу Исмаил алейхиссалам араптардын, экинчи уулу Исхак алейхиссалам болсо исраилуулдарынын ата-бабасы болуп саналат. Калдани мамлекети болгон Бабилдин (Вавилондун) чыгыш тарабында жана Тигр менен Ефрат дарыяларынын…

Прочитайте больше

Динибизде үй-бүлө

Динибизде үй-бүлө

Ислам дини коомдун бакыты жана адамзат урпагынын дени сак, татыктуу улануусу үчүн үй-бүлөнүн зарыл экенин билдирген. Ошол себептен никени халал кылып, зинаны жана зинага жол ача турган эркин катнаштарга тыюу салган. Аялдарга эч бир дин, система бере албаган кадыр-баркты, мартабаны берген. Расулуллах алейхиссаламдын “Коштошуу хутбасындагы” насааттарынын биринде: “Аялдарыңарды кордобогула. Алар – Аллаху тааланын силерге берген аманаты. Алар менен жумшак, жакшы мамиледе болгула, аларга жакшылык кылгыла!” – деп буюрган. Дагы бир хадиси шарифте: “Бейиш энелердин таманы астында”, –…

Прочитайте больше

Сабыр

Сабыр

Суроо: Сабырдын мааниси кандай? Эмнеге сабыр кылуу сооптуураак? ЖООП Сабыр үч түрдүү болот. Алардын эң маанилүүсү күнөө кылбоого сабыр кылуу. Хадиси шарифте мындай деп айтылган:  “Сабыр үч түрдүү болот: 1. Кайгы дартка сабыр. 2. Динин үйрөнүүдө жана ибадат кылууда сабыр. 3. Күнөө кылбоо үчүн сабыр кылуу. Кайгы дартка сабыр кылган адамга 300, ибадат кылууга сабырга 600, күнөө кылбоого сабыр кылууга 900 даража жакшылык берилет.” [Эбушшейх] Курани каримде сабыр кылуунун мааниси көптөгөн аяттарда айтылган. Үч аятта мына булар…

Прочитайте больше
1 2 3 6